{"id":217,"date":"2022-10-19T15:59:35","date_gmt":"2022-10-19T14:59:35","guid":{"rendered":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/?p=217"},"modified":"2022-10-19T15:59:37","modified_gmt":"2022-10-19T14:59:37","slug":"ja-umieram-a-co-u-ciebie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/?p=217","title":{"rendered":"Ja umieram, a co u ciebie?"},"content":{"rendered":"\n<p>Nasza cywilizacja wydaje si\u0119 \u0142atwiej radzi\u0107 sobie ze \u015bmierci\u0105 dokonan\u0105 ni\u017c nadchodz\u0105c\u0105. Bardzo dosadnie wida\u0107 to w medycynie.<br><br>In\u017cynierowie dusz (genialne okre\u015blenie ukute przez Wojciecha M\u0142ynarskiego) od kulturowego marketingu sprawili, \u017ce nie wypada umiera\u0107 \u2013 dok\u0142adnie tak samo, jak nie wypada si\u0119 starze\u0107. Bo to nieestetyczne jest, a my powinni\u015bmy by\u0107 za wszelk\u0105 cen\u0119 estetyczni i b\u0142yszcz\u0105cy atrybutami fajno\u015bci, kt\u00f3ra jest najszerzej dost\u0119pn\u0105 form\u0105 sukcesu. Owszem, wypada umrze\u0107, ale najlepiej nagle. Na przyk\u0142ad przez anihilacj\u0119 lub inn\u0105 form\u0119 znikni\u0119cia.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Tymczasem post\u0119p medycyny \u2013 g\u0142\u00f3wnie chirurgii, anestezjologii oraz farmakologii \u2013 sprawi\u0142, \u017ce skoro nie giniemy od uraz\u00f3w lub infekcji, to coraz cz\u0119\u015bciej do\u017cywamy do chor\u00f3b, kt\u00f3re zabijaj\u0105 powoli. W dodatku wiele z nich mo\u017cemy spowolni\u0107, chocia\u017c nie zatrzyma\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Odchodzenie staje si\u0119 zatem procesem przewlek\u0142ym, z kt\u00f3rym \u2013 w wielu aspektach \u2013 nie potrafimy sobie poradzi\u0107. Nie potrafimy z tak\u0105 osob\u0105 rozmawia\u0107, bo jak?<\/p>\n\n\n\n<p>W tradycji naszej cywilizacji zakorzeni\u0142a si\u0119 \u015bwiadomo\u015b\u0107 dw\u00f3ch rodzaj\u00f3w umierania. Pierwszy \u2013 to nag\u0142e, bez mo\u017cliwo\u015bci po\u017cegnania, a tym bardziej pogadania. Drugi \u2013 to przykute do \u0142\u00f3\u017cka cierpienie, czasami prowadz\u0105ce na granic\u0119 odcz\u0142owieczenia. Tu te\u017c mo\u017cliwo\u015bci prawdziwej rozmowy jest ma\u0142o. Co wi\u0119cej, wsp\u00f3\u0142czesna cywilizacja przedk\u0142ada szybkie wra\u017cenia i szybkie os\u0105dy ponad refleksj\u0119 i empati\u0119, kt\u00f3re s\u0105 koniecznym punktem wyj\u015bciowym, by prawdziwa rozmowa mog\u0142a w og\u00f3le w trudnej sytuacji zaistnie\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Wsp\u00f3\u0142czesna medycyna stworzy\u0142a jednak now\u0105 jako\u015b\u0107: funkcjonowanie w otoczeniu (lepsze lub gorsze, ale niew\u0105tpliwe), przy jednoczesnej \u015bwiadomo\u015bci definitywnego ko\u0144ca tego funkcjonowania w przewidywalnej przysz\u0142o\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Nie zrozumcie mnie Pa\u0144stwo \u017ale \u2013 nie chodzi o kogo\u015b, kto jest ci\u0119\u017cko chory i uczestniczy w walce o swoje \u017cycie, bez gwarancji sukcesu, ale r\u00f3wnocze\u015bnie z zachowan\u0105 szans\u0105 na szcz\u0119\u015bliwe zako\u0144czenie \u2013 przynajmniej statystyczn\u0105. Nie chodzi r\u00f3wnie\u017c o generaln\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107, \u017ce wszyscy jeste\u015bmy \u015bmiertelni, \u017ce pewnego dnia \u2013 jak to powiedzia\u0142a Agnieszka Osiecka &#8211; wy\u0142\u0105cz\u0105 nam pr\u0105d.<\/p>\n\n\n\n<p>Chodzi o osob\u0119, kt\u00f3ra wie, \u017ce wi\u0119cej ju\u017c si\u0119 nie da zrobi\u0107. Od kt\u00f3rej mo\u017cemy teoretycznie us\u0142ysze\u0107 zdanie typu: \u201eJa umieram, a co u ciebie?\u201d. Nikt nas do takich rozm\u00f3w nie przygotowuje. Odsuwamy przemy\u015blenia na ten temat najdalej, jak mo\u017cna, bo nazbyt przypominaj\u0105 o naszej w\u0142asnej \u015bmiertelno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n<p>Nawet cz\u0142onkowie najbli\u017cszej rodziny nie musz\u0105 podo\u0142a\u0107 wyzwaniu. Pewna pacjentka w nieodwracalnym etapie choroby nowotworowej je\u017adzi\u0142a sama do szpitala na polepszaj\u0105ce jej funkcjonowanie kropl\u00f3wki. Mia\u0142a liczn\u0105, kochaj\u0105c\u0105 rodzin\u0119. Twierdzi\u0142a jednak, \u017ce wizyty w szpitalu by\u0142yby dla nich zbyt ci\u0119\u017ckim prze\u017cyciem. Paradoksalna sytuacja, gdy to odchodz\u0105ca osoba staje si\u0119 psychicznym opiekunem tych, kt\u00f3rzy maj\u0105 pozosta\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Pomi\u0119dzy nieuleczalnie chorym a jego najbli\u017cszymi nierzadko zaczyna powstawa\u0107 niewidzialny mur samotno\u015bci w dramacie \u2013 ka\u017cdej strony w swoim w\u0142asnym. Tak wcale nie musi by\u0107.<\/p>\n\n\n\n<p>Nazbyt cz\u0119sto r\u00f3wnie\u017c lekarze nie potrafi\u0105 podo\u0142a\u0107 tego rodzaju sytuacjom. Jeden z nieuleczalnie chorych dziennikarzy POLITYKI w opublikowanym ju\u017c po\u015bmiertnie tek\u015bcie napisa\u0142, \u017ce gdy jego lekarze zorientowali si\u0119, \u017ce nic ju\u017c wi\u0119cej nie mog\u0105 dla niego zrobi\u0107, sta\u0142 si\u0119 dla nich w\u0142a\u015bciwie niezauwa\u017calny. No w\u0142a\u015bnie, ciekawe na ile w skracanym i upraszczanym z politycznych pobudek procesie kszta\u0142cenia m\u0142odych lekarzy starczy miejsca na porz\u0105dn\u0105 nauk\u0119 zachowania si\u0119 w trudnych dla pacjenta sytuacjach.<\/p>\n\n\n\n<p>No i wreszcie technologia, kt\u00f3ra potrafi przed\u0142u\u017cy\u0107 \u017cycie nawet wtedy, gdy chory traci na to przed\u0142u\u017canie ochot\u0119.<\/p>\n\n\n\n<p>Wy\u0142\u0105czanie aparatury \u2013 na przyk\u0142ad implantowanych urz\u0105dze\u0144 zabezpieczaj\u0105cych prac\u0119 serca &#8211; na udokumentowane \u017c\u0105danie chorego powinno by\u0107 jego niezbywalnym prawem. Tymczasem kryteria prawno-etyczne nie zawsze dorastaj\u0105 do mo\u017cliwo\u015bci technologii. Niech mi nikt tutaj nie szafuje ochron\u0105 \u017cycia \u201ea\u017c do naturalnej \u015bmierci\u201d. Nie s\u0105dz\u0119 bowiem, \u017ceby Si\u0142a Sprawcza przewidzia\u0142a respiratory, stymulatory serca czy dializy, kt\u00f3re oczywi\u015bcie powinni\u015bmy stosowa\u0107 i doskonali\u0107, ale ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, \u017ce my sami je w\u0142\u0105czamy do leczenia, wi\u0119c na \u017c\u0105danie pacjenta powinni\u015bmy m\u00f3c je wy\u0142\u0105czy\u0107. Na tej samej zasadzie, jak pacjent ma prawo przesta\u0107 przyjmowa\u0107 zapisane mu tabletki.<\/p>\n\n\n\n<p>Wspominaj\u0105c naszych zmar\u0142ych, pami\u0119tajmy, by przemy\u015ble\u0107, czy aby nie uciekamy przed niew\u0105tpliwie odchodz\u0105cymi osobami z naszego otoczenia. Postarajmy si\u0119 by\u0107 z nimi \u2013 i dla nich, i dla siebie samych.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>PS<\/strong> Tytu\u0142owe zdanie jest parafraz\u0105 tekstu z rysunku Andrzeja Mleczki.<br><\/p>\n\n\n\n<p><em>1 listopada 2014<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Nasza cywilizacja wydaje si\u0119 \u0142atwiej radzi\u0107 sobie ze \u015bmierci\u0105 dokonan\u0105 ni\u017c nadchodz\u0105c\u0105. Bardzo dosadnie wida\u0107 to w medycynie. In\u017cynierowie dusz (genialne okre\u015blenie ukute przez Wojciecha M\u0142ynarskiego) od kulturowego marketingu sprawili, \u017ce nie wypada umiera\u0107 \u2013 dok\u0142adnie tak samo, jak nie wypada si\u0119 starze\u0107. Bo to nieestetyczne jest, a my powinni\u015bmy by\u0107 za wszelk\u0105 cen\u0119 estetyczni &hellip; <a href=\"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/?p=217\" class=\"more-link\">Czytaj dalej<span class=\"screen-reader-text\"> \u201eJa umieram, a co u ciebie?\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[4,8],"tags":[75,74],"class_list":["post-217","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-medycyna","category-okolice-medycyny","tag-relacje-miedzyludzkie","tag-umieranie"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/217","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=217"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/217\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":218,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/217\/revisions\/218"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=217"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=217"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/medycyna-iokolice.blog\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=217"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}