O tym, co ma sta\u0107 si\u0119 z naszymi szcz\u0105tkami, powinni\u015bmy decydowa\u0107 my sami i nasi bliscy, a pa\u0144stwo powinno im to u\u0142atwi\u0107. Tyle \u017ce nie chce widzie\u0107 ludzkich uczu\u0107, bo ma inne priorytety.
Jestem przekonany, \u017ce podczas oko\u0142opierwszolistopadowych wspomink\u00f3w niejedn\u0105 osob\u0119 nasz\u0142a – kr\u00f3ciutka cho\u0107by – refleksja w rodzaju: a jaki gr\u00f3b chcia\u0142bym\/chcia\u0142abym mie\u0107? Oczywi\u015bcie, taka my\u015bl zapewne rzadziej zdarza si\u0119 bardzo m\u0142odym, bo oni we w\u0142asnych oczach s\u0105 nie\u015bmiertelni i niezniszczalni. I bardzo dobrze.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Oczywi\u015bcie, kwestia poch\u00f3wku nie powinna by\u0107 kwesti\u0105 ca\u0142kowicie dowoln\u0105, przede wszystkim ze wzgl\u0119d\u00f3w sanitarno-epidemiologicznych. Maj\u0105 one jednak znaczenie prawie wy\u0142\u0105cznie w przypadku poch\u00f3wk\u00f3w tradycyjnych (z cz\u0119\u015bci tego \u201eprawie\u201d wyt\u0142umacz\u0119 si\u0119 za chwil\u0119) \u2013 tu kwestia jest bezdyskusyjna i nie b\u0119dziemy na ni\u0105 traci\u0107 czasu. Rzecz jednak w tym, \u017ce coraz wi\u0119cej mieszka\u0144c\u00f3w Polski decyduje si\u0119 na spopielenie zw\u0142ok, zwane potocznie kremacj\u0105. Podobno w Gda\u0144sku jest to ju\u017c jedna trzecia poch\u00f3wk\u00f3w. Prochy po spopieleniu nie stanowi\u0105 \u017cadnego problemu sanitarno-epidemiologicznego \u2013 nie znalaz\u0142em w dost\u0119pnym pi\u015bmiennictwie niczego, co przeczy\u0142oby temu stwierdzeniu.<\/p>\n\n\n\n
Na razie spopielenie zw\u0142ok jako forma poch\u00f3wku stanowi wyra\u017an\u0105 mniejszo\u015b\u0107, ale z r\u00f3\u017cnych publikacji wynika, \u017ce w nieodleg\u0142ej przysz\u0142o\u015bci mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 dominuj\u0105ca. Zar\u00f3wno ze wzgl\u0119du na czynniki ekonomiczne, jak i kulturowe.<\/p>\n\n\n\n
W opublikowanym wczoraj tek\u015bcie (strona: Portalsamorz\u0105dowy.pl) „Wkr\u00f3tce nie b\u0119dzie gdzie chowa\u0107 zmar\u0142ych. Samorz\u0105dy czekaj\u0105 na zmian\u0119 przepis\u00f3w o cmentarzach\u201d Tomasz Jakubowski przedstawi\u0142 problem z punktu widzenia zarz\u0105dc\u00f3w, lub wsp\u00f3\u0142zarz\u0105dc\u00f3w cmentarzy, czyli w\u0142a\u015bnie samorz\u0105d\u00f3w. Ujmuj\u0105c rzecz najkr\u00f3cej: nie ma miejsc na kolejne poch\u00f3wki i ten brak b\u0119dzie coraz bardziej odczuwalny. Przepisy reguluj\u0105ce kwesti\u0119 poch\u00f3wk\u00f3w pochodz\u0105 tak naprawd\u0119 z 1932 r. (!), czyli z czas\u00f3w prezydenta Mo\u015bcickiego, a „nowa\u201d, obowi\u0105zuj\u0105ca od 1959 r. ustawa jest prawie niezmienion\u0105 form\u0105 tej pierwszej. Zatem jedn\u0105 z wra\u017cliwszych kwestii naszego \u017cycia reguluj\u0105 akty prawne powsta\u0142e 87 lat temu. Czyli w zupe\u0142nie innym \u015bwiecie.<\/p>\n\n\n\n
W\u015br\u00f3d kwestii potencjalnie najbardziej pomocnych w rozwi\u0105zaniu problemu miejsca na poch\u00f3wki (jest ich wi\u0119cej – osobom zainteresowanym polecam wspomniany tekst) wymieniona jest potrzeba zmiany statusu miejsc przechowywania urn z prochami, czyli tzw. kolumbari\u00f3w, kt\u00f3re obecnie traktowane s\u0105 w \u015bwietle prawa jak ka\u017cdy inny cmentarz, co z punktu widzenia zagro\u017ce\u0144 sanitarno-epidemiologicznych jest bzdur\u0105. Tymczasem kolumbaria to zupe\u0142nie inne gospodarowanie przestrzeni\u0105. Zmiana przepis\u00f3w w tym tylko punkcie mog\u0142aby by\u0107 bardzo korzystna.<\/p>\n\n\n\n
Je\u017celi nic si\u0119 nie zmieni, to ceny miejsc na cmentarzach b\u0119d\u0105 nadal ros\u0142y (na niekt\u00f3rych posiadanie w\u0142asnego miejsca to wr\u0119cz oznaka statusu materialnego, a wi\u0119c i spo\u0142ecznego), nap\u0119dzane nie tylko przez samorz\u0105dy, ale i przez przedstawicieli Ko\u015bcio\u0142a katolickiego. Na cmentarzu w Brzezinach, zarz\u0105dzanym przez \u0142\u00f3dzk\u0105 kuri\u0119 (podaj\u0119 za Wirtualn\u0105 Polsk\u0105), specyficzne partnerstwo ko\u015bcielno-biznesowe doprowadzi\u0142o do takiego wzrostu cen poch\u00f3wk\u00f3w, \u017ce mieszka\u0144cy wol\u0105 organizowa\u0107 pogrzeby w Koluszkach, czyli 10 km dalej. Inny przyk\u0142ad to sytuacja z R\u0119dzin pod Cz\u0119stochow\u0105 (podaj\u0119 za Onetem), gdzie proboszcz dwa razy sprzeda\u0142 ten sam gr\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n
Zmiana statusu kolumbari\u00f3w i rozpowszechnienie spopielenia zw\u0142ok mog\u0105 sprawi\u0107, \u017ce wobec rosn\u0105cych cen miejsc na cmentarzach w niedalekiej przysz\u0142o\u015bci kremacja mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 jedyn\u0105 form\u0105 poch\u00f3wku, kt\u00f3rej b\u0119d\u0105 mogli podo\u0142a\u0107 finansowo bliscy osoby zmar\u0142ej.<\/p>\n\n\n\n
Kolejnym argumentem zwi\u0119kszaj\u0105cym popularno\u015b\u0107 spopielenia zw\u0142ok mo\u017ce by\u0107 znacznie \u0142atwiejszy i niebotycznie ta\u0144szy transport urny z prochami – w por\u00f3wnaniu z transportem trumny. Poch\u00f3wki w miejscach odleg\u0142ych od miejsca \u015bmierci danej osoby s\u0105 (i mam wra\u017cenie, \u017ce b\u0119d\u0105) coraz cz\u0119stsze. Nawet archaicznie restrykcyjne polskie prawo przyzwala, by urn\u0119 z prochami przewie\u017a\u0107 prywatnym samochodem.<\/p>\n\n\n\n
Nast\u0119pny argument to znacznie wi\u0119ksza ni\u017c w przypadku poch\u00f3wk\u00f3w tradycyjnych mo\u017cliwo\u015b\u0107 umieszczenia urny z prochami w miejscach innych ni\u017c cmentarz. Alternatywne miejsce poch\u00f3wku tradycyjnego to dzisiaj du\u017cy k\u0142opot prawny. \u015awietnym przyk\u0142adem mo\u017ce by\u0107 sprawa poch\u00f3wku Piotra Wo\u017aniaka-Staraka, opisana w opublikowanym dzisiaj wa\u017cnym tek\u015bcie Anny D\u0105browskiej na Polityka.pl (znajdziecie go Pa\u0144stwo pod tym linkiem)<\/a>.<\/p>\n\n\n\n W Polsce alternatywne miejsca poch\u00f3wku proch\u00f3w s\u0105 oczywi\u015bcie (od 1932 r., \u017ce przypomn\u0119) niedozwolone, ale ludzie sobie radz\u0105. Prochy bywaj\u0105 rozsypywane nad morzem, w g\u00f3rach, nad jeziorami… Polecam Pa\u0144stwa uwadze bardzo dobry tekst „Prochy pod specjalnym nadzorem\u201d, opublikowany pierwotnie w „Dzienniku Ba\u0142tyckim”. Mo\u017cna znale\u017a\u0107 w internecie (autor\u00f3w nie uda\u0142o mi si\u0119 ustali\u0107, wi\u0119c nie wiem, komu mo\u017cemy szczerze pogratulowa\u0107). Znajdziecie tam Pa\u0144stwo bardzo ciekawe historie. Ze swej strony mog\u0119 do nich dorzuci\u0107 t\u0119 o wieloletnim \u017ceglarzu mazurskim, bardzo barwnej postaci, kt\u00f3rego prochy zosta\u0142y rozsypane nad \u015aniardwami. Z racji zaawansowanego wieku nie pami\u0119tam, gdzie i od kogo ow\u0105 opowie\u015b\u0107 niegdy\u015b us\u0142ysza\u0142em.<\/p>\n\n\n\n Oczywi\u015bcie takie tajne poch\u00f3wki to specyficzny skutek polskiej polityczno-dewocyjno-urz\u0119dniczej paranoi. W wielu innych krajach – chocia\u017c, przyznajmy, nie we wszystkich – rozsypywanie proch\u00f3w w miejscach innych ni\u017c cmentarze jest prawnie dozwolone i praktykowane. Biuro Analiz Sejmowych opublikowa\u0142o nawet 10 lipca 2012 r. dost\u0119pny nadal w internecie dokument autorstwa Dobromira Dziewulaka: „Poch\u00f3wek skremowanych proch\u00f3w ludzkich na cmentarzach i w innych miejscach w wybranych pa\u0144stwach Unii Europejskiej oraz w Australii, Kanadzie i USA\u201d. Zwi\u0119z\u0142e, konkretne opracowanie sugeruj\u0105ce, \u017ce ustawodawcom przemkn\u0105\u0142 cie\u0144 my\u015bli, \u017ceby spraw\u0119 wreszcie normalnie uporz\u0105dkowa\u0107.<\/p>\n\n\n\n Czytaj\u0105c \u00f3w dokument, mo\u017cemy si\u0119 dowiedzie\u0107, \u017ce w wielu krajach Unii obowi\u0105zek umieszczenia urny z prochami zmar\u0142ych na cmentarzu nie istnieje. W niekt\u00f3rych z tych pa\u0144stw wymagane s\u0105 procedury formalne, by mo\u017cna by\u0142o umie\u015bci\u0107 j\u0105 w innym miejscu. W niekt\u00f3rych krajach prawo przewiduje mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozsypania proch\u00f3w nad morzem lub l\u0105dem – i tutaj podane s\u0105 wymagania, kt\u00f3re trzeba spe\u0142ni\u0107, ale nie wydaj\u0105 si\u0119 uci\u0105\u017cliwe.<\/p>\n\n\n\n Jak ju\u017c bowiem wspomnia\u0142em, prochy ludzi zmar\u0142ych nie stanowi\u0105 problemu sanitarno-epidemiologicznego. Ale poniewa\u017c odrobina sceptycyzmu jest nieod\u0142\u0105czn\u0105 cz\u0119\u015bci\u0105 my\u015blenia lekarskiego, to ze starego nawyku zada\u0142em sam sobie zadanie wymy\u015blenia, w jakich sytuacjach prochy mog\u0105 sta\u0107 si\u0119 \u017ar\u00f3d\u0142em zagro\u017cenia dla \u017cywych. Wymy\u015bli\u0142em tylko dwie mo\u017cliwe: gdy prochy s\u0105 silnie radioaktywne lub silnie toksyczne chemicznie. Ewentualnie – s\u0105 zmieszane z substancjami o takich w\u0142a\u015bciwo\u015bciach co w prze\u0142o\u017ceniu na wymiar praktyczny oznacza to samo zagro\u017cenie. By\u0107 mo\u017ce kto\u015b z Pa\u0144stwa zechce uzupe\u0142ni\u0107 t\u0119 kr\u00f3ciutk\u0105 list\u0119.<\/p>\n\n\n\n Rozsypywanie proch\u00f3w zmar\u0142ych pozostaje szczeg\u00f3lnym tematem, r\u00f3wnie\u017c ze wzgl\u0119du na post\u0119puj\u0105c\u0105 laicyzacj\u0119 spo\u0142ecze\u0144stwa i zmieniaj\u0105ce si\u0119 podej\u015bcie do kwestii oczekiwa\u0144, \u017ce kto\u015b b\u0119dzie opiekowa\u0142 si\u0119 naszym grobem po naszej \u015bmierci. Pogl\u0105d Mistrza Mariusza Szczyg\u0142a, wyra\u017cony w rozmowie w RMF FM, \u017ce jedynym \u017cyciem pozagrobowym jest istnienie w czyich\u015b my\u015blach, wydaje si\u0119 podziela\u0107 coraz wi\u0119cej os\u00f3b.<\/p>\n\n\n\n Jest jeszcze inny, znacznie bardziej przyziemny aspekt sprawy: migracja. Ludzie wiedz\u0105, \u017ce oni s\u0105 „tam\u201d, a ich bliscy pozostali „tu\u201d (albo na odwr\u00f3t). Napatrzyli si\u0119 ju\u017c na zaniedbane, opuszczone groby, wi\u0119c nie chc\u0105 mie\u0107 swojego w \u017cadnym konkretnym miejscu.<\/p>\n\n\n\n W ten spos\u00f3b g\u0142adko dotarli\u015bmy do ostatniego, ale jak\u017ce wa\u017cnego punktu rozwa\u017ca\u0144. Kto b\u0119dzie sprzeciwia\u0142 si\u0119 popularyzowaniu kremacji, zw\u0142aszcza gdy b\u0119dzie ona wst\u0119pem do poch\u00f3wku w alternatywnych wobec cmentarzy miejscach lub do rozsypywania proch\u00f3w?<\/p>\n\n\n\n Po pierwsze – z pewno\u015bci\u0105 hierarchia ko\u015bcielna. \u015awiadomie nie u\u017cywam okre\u015blenia „Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki\u201d, bo je\u017celi por\u00f3wnuj\u0119 wypowiedzi polskiego kleru i jego politycznych satelit\u00f3w z wypowiedziami np. papie\u017ca Franciszka, to nie mog\u0119 oprze\u0107 si\u0119 wra\u017ceniu, \u017ce s\u0142ucham przedstawicieli dw\u00f3ch r\u00f3\u017cnych religii.<\/p>\n\n\n\n Polski Ko\u015bci\u00f3\u0142 akceptuje, z wyra\u017an\u0105 niech\u0119ci\u0105, spopielenie zw\u0142ok – ale dopiero po mszy pogrzebowej – lecz na rozsypywanie proch\u00f3w zdecydowanie si\u0119 nie zgadza. Polecam Pa\u0144stwu zapoznanie si\u0119 z fragmentem Wikipedii pod has\u0142em „kremacja\u201d. Opieraj\u0105c si\u0119 na tym samym tek\u015bcie, mo\u017cna wywnioskowa\u0107, \u017ce podej\u015bcie do kremacji plasuje polski Ko\u015bci\u00f3\u0142 mi\u0119dzy prawos\u0142awiem i islamem (kt\u00f3re stanowczo kremacji zakazuj\u0105), a buddyzmem, w kt\u00f3rym spopielenie zw\u0142ok jest najbardziej oczywistym poch\u00f3wkiem.<\/p>\n\n\n\n Ko\u015bci\u00f3\u0142 katolicki w Polsce jednoznacznie sprzeciwia si\u0119 rozsypywaniu popio\u0142\u00f3w, a jego gorliwi s\u0142udzy w instytucjach politycznych pilnowali dotychczas, \u017ceby przyzwolenie na tak\u0105 form\u0119 poch\u00f3wku nie zaistnia\u0142o w polskim prawie. Jako szczeg\u00f3lnie skandaliczny jawi si\u0119, opisywany r\u00f3wnie\u017c przez redaktor D\u0105browsk\u0105<\/a>, fakt zablokowania przez Ministerstwo Zdrowia projektu rozwi\u0105za\u0144 prawnych przewiduj\u0105cych mo\u017cliwo\u015b\u0107 rozsypania proch\u00f3w po kremacji. Nie po raz pierwszy – i nie ostatni – minister zdrowia zapomnia\u0142, \u017ce powinien kierowa\u0107 si\u0119 ocen\u0105 realnego zagro\u017cenia dla zdrowia obywateli, a nie w\u0142asnymi pogl\u0105dami religijnymi.<\/p>\n\n\n\n Ko\u015bci\u00f3\u0142, sprzeciwiaj\u0105c si\u0119 przyzwoleniu na rozsypywanie proch\u00f3w, wykazuje rozs\u0105dek biznesowy, w\u0142a\u015bciwy przecie\u017c tej instytucji. Przedsi\u0119biorcy pogrzebowi najpewniej sobie poradz\u0105 – piece do kremacji zw\u0142ok b\u0119d\u0105 zapewne op\u0142acaln\u0105 inwestycj\u0105. Op\u0142acalny nadal b\u0119dzie transport zw\u0142ok etc. Natomiast ksi\u0119\u017ca z pewno\u015bci\u0105 strac\u0105 na spadku dochod\u00f3w z tradycyjnych ceremonii.<\/p>\n\n\n\n Jest jeszcze lobby zarz\u0105dc\u00f3w cmentarzy, b\u0119d\u0105cych w naszych warunkach przedstawicielami trwa\u0142ego partnerstwa ko\u015bcielno-samorz\u0105dowo-prywatnego. B\u0119d\u0105 broni\u0107 si\u0119 przed alternatywnymi poch\u00f3wkami do ostatniego tchu.<\/p>\n\n\n\n Mimo \u017ce polskie pa\u0144stwo wyznaniowe nie bierze pod uwag\u0119 ludzkich uczu\u0107, je\u017celi tylko nie s\u0105 zgodne z jedynie s\u0142uszn\u0105 doktryn\u0105, to zmiany w zwyczajach pogrzebowych w Polsce i tak wydaj\u0105 si\u0119 nieuniknione. Kremacja – z powod\u00f3w ekonomicznych i sanitarno-epidemiologicznych – zapewne b\u0119dzie stosowana coraz szerzej. R\u00f3wnie\u017c dlatego, \u017ce stanowi szans\u0119 jednoznacznego zamanifestowania \u015bwiatopogl\u0105du skrajnie odmiennego od g\u0142oszonego otwarcie przez polskich hierarch\u00f3w oraz ich wyznawc\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n 2 listopada 2019<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" O tym, co ma sta\u0107 si\u0119 z naszymi szcz\u0105tkami, powinni\u015bmy decydowa\u0107 my sami i nasi bliscy, a pa\u0144stwo powinno im to u\u0142atwi\u0107. Tyle \u017ce nie chce widzie\u0107 ludzkich uczu\u0107, bo ma inne priorytety. Jestem przekonany, \u017ce podczas oko\u0142opierwszolistopadowych wspomink\u00f3w niejedn\u0105 osob\u0119 nasz\u0142a – kr\u00f3ciutka cho\u0107by – refleksja w rodzaju: a jaki gr\u00f3b chcia\u0142bym\/chcia\u0142abym mie\u0107? Oczywi\u015bcie, … Czytaj dalej \u201eJaka forma poch\u00f3wku ma najwi\u0119ksz\u0105 przysz\u0142o\u015b\u0107 i dlaczego kremacja?\u201d<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"om_disable_all_campaigns":false,"_monsterinsights_skip_tracking":false,"_monsterinsights_sitenote_active":false,"_monsterinsights_sitenote_note":"","_monsterinsights_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[9,8],"tags":[226,228,227],"class_list":["post-363","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-kosciol-i-wiara","category-okolice-medycyny","tag-alternatywne-miejsca-pochowku","tag-kosciol-katolicki-w-polsce","tag-kremacja"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t